34A.jpg34ste Regiment Artillerie (34A)

Overzicht op 10 mei 1940

Type
Versterkings- en Opleidingsregiment
Ontdubbeld van
17de Artillerieregiment
18de Artillerieregiment
19de Artillerieregiment
20ste Artillerieregiment
Onderdeel van
Versterkings- en Opleidingscentrum Artillerie
Bevelhebber
Luitenant-kolonel Louis Bégault 34A_Louis_Begault.jpg
Adjudant-Majoor
Kapitein-commandant L. Henrotte
Standplaats
Sint-Maatenskazerne, Leuven
Samenstelling
I Groep Artillerie Cavaleriekorps (17A, 18A en 19A)
1ste Batterij (Lt C. Thiran)
2de Batterij (Lt P. Gillon)
3de Batterij (Lt J. Wagemans)
4de Batterij (Lt P. Haesaerts)

II Groep Artillerie Ardeense Jagers (20A)
5de Batterij 4 x C75M34 Bofors kanonnen
6de Batterij

Schoolbatterij (Lt E. Gothot)

18-Daagse Veldtocht

Datum
Belangrijkste Gebeurtenissen

34A_Sint-Maartenskazerne Leuven.jpg
Sint Maartenskazerne te Leuven in de Rijschoolstraat
Staf 34A
De Artillerie beschikte bij het uitbreken van de oorlog namelijk niet over een eigen Versterkings- en Opleidingscentrum (VOC) zoals de andere wapens van het leger, zelfs niet over specifieke versterkings- en opleidingsregimenten om de rekruten van de klas '40 verder op te leiden of om de nog op te roepen reservisten op te vangen. Dit diende te gebeuren door de achterwacht van elk regiment afzonderlijk maar al gauw bleek dit een onmogelijke taak voor de gemobiliseerde regimenten die reeds de verplaatsing gemaakt hadden naar hun respectievelijke gevechtsstellingen. In afwachting van de vorming van het VOC/Aie worden zes onafhankelijke versterkings- en opleidingsregimenten opgericht die de miliciens van de klas 40 moeten opleiden en die oudere reservisten vrijgesteld van mobilisatie moeten opvangen van zodra de oorlog begint. Zo ontstaan zes nieuwe artillerieregimenten namelijk 31A, 32A, 33A en 34A als versterkings- en opleidingsregimenten voor de lichte artillerie, het 6LA voor de zware artillerie en 3DTCA voor de luchtdoelartillerie.

Het 34A wordt opgericht in februari 1940 in de Sint-Maartenskazerne te Leuven en dient zich te ontfermen over de nog niet opgeleide artilleristen en nog niet gemobiliseerde reservisten van 17A, 18A, 19A en 20A en kan dan ook beschouwd te worden als een ontdubbelingsregiment van deze regimenten.
De bevelhebber van het pas opgerichte 34A is de reserve Luitenant-kolonel Louis Bégault, zaakvoerder van de Marie Thumas conservenfabriek te Leuven. Van bij de oprichting van het regiment worden de miliciens van de klas 40 aangehecht bij de instructiebatterijen voor het volbrengen van hun opleiding. Deze instructiebatterijen hebben ook eigen kanonnen. De versterkingsbatterijen bestaan voor 10 mei alleen uit kaderpersoneel, hebben geen eigen kanonnen en zullen slechts hun manschappen, de oudere reservisten vrijgesteld van mobilisatie, ontvangen vanaf 10 mei, wanneer de vijandelijkheden starten.

Op 15 februari begint 34A met de opleiding van de IVde Groep van 20A. De IV/20A wordt samengesteld uit reservisten van tweede reserve die gemobiliseerd werden tijdens fase D van het mobilisatieplan. Het betrof artilleristen van de vestingsartillerie die een versnelde opleiding krijgen in de manipulatie van 105mm kanonnen te Leuven en Tervuren, afgesloten met een schietoefening in Brasschaat. Op 16 april is de vorming afgerond en vertrekt IV/20A naar zijn regiment.
10mei.jpg
Staf 34A
Net zoals de andere regimenten van de VOC's hebben ook de artilleristen reeds om middernacht het bevel ontvangen zich klaar te maken voor de aftocht naar hun oorlogskantonnementen. Men vreest immers dat de reguliere kazernes van ons leger gebombardeerd zullen worden en de regimenten van de VOC's moeten zich door een onmiddellijke verhuis naar diverse steden in West- en Oost-Vlaanderen in veiligheid stellen. Voor het 34A is de voorziene bestemming het dorp Sijsele nabij Brugge. Het regiment gaat over tot de volledige mobilisatie op de eerste oorlogsdag. De reservisten vrijgesteld van mobilisatie bestemd voor het 34A, beginnen toe te komen in de Sint-Maartenskazerne.

Het 34A zendt twee grote detachementen uit naar Meerdaal om te assisteren bij de evacuatie van het munitiedepot van het leger in het Meerdalbos, zo'n 8Km ten zuiden van Leuven. Het depot moet ontruimd worden niet alleen omdat het ligt in de operatiezone voorzien voor het Britse leger, maar ook omdat de K.W. Stelling, de weerstandsstelling, er pal doorheen loopt. Het oorlogsplan voorziet dan ook in de onmiddellijke evacuatie van de munitievoorraden naar de depots in Vlaanderen. Het depot bevat in hoofdzaak artilleriemunitie en vliegtuigbommen. De vliegtuigbommen moeten worden opgehaald door de militaire luchtvaart, maar die komt niet opdagen. Het depot gaat dan maar over tot het afvoeren van de artilleriemunitie. Een detachement van 3 officieren en 250 manschappen vertrekt naar het depot zelf, om de munitie te helpen opladen in goederentreinen van de buurtspoorwegen. Een ploeg van 1 officier en 90 manschappen gaat naar de vaartkom te Leuven waar in het goederenstation de munitie overgeladen zal worden van tramwagons naar wagons van de NMBS voor de verdere evacuatie naar de munitiedepots Vlaanderen.
11mei.jpg
Staf 34A
De detachementen te Meerdaal en aan de Leuvense vaartkom blijven nog een tweede dag aan het werk ten voordele van het munitiedepot en keren na de middag terug naar hun kazerne. Hierop verlaat het 34A de stad Leuven om zich naar zijn oorlogskantonnement in Sijsele te begeven.
12mei.jpg
Staf 34A
Het regiment komt aan te Sijsele.
13mei.jpg
Staf 34A
Het 34A installeert zich in zijn nieuwe kantonnementen te Sijsele. Tijdens de loop van de dag komen een aantal militairen toe die tot het 19A en het 20A behoren. Luitenant-kolonel Begault krijgt de opdracht om de manschappen in onderhoud te plaatsen bij zijn eigen versterkingsbatterijen.
14mei.jpg
Staf 34A
Op 14 mei wordt het Versterkings- en Opleidingscentrum Artillerie (VOC/Aie) te Beernem opgericht met als bevelhebber Kolonel Duquesnoy, regimentscommandant van het 32A.

De zes Versterkings-en opleidingsregimenten worden onder bevel geplaatst van het VOC/Aie. Kolonel Duquesnoy gaat onmiddellijk over tot een reorganisatie van de zes regimenten. De artillerie van het veldleger heeft immers belangrijke verliezen geleden en er moeten dringend nieuwe eenheden gevormd worden om de tekorten aan te vullen. Al gauw is duidelijk dat die nieuwe eenheden opgebouwd moeten worden uit de verschillende Versterkings- en opleidingsregimenten. Om dit doel te bereiken beslist Kolonel Duquesnoy een beroep te doen op de opgeleide oudere reservisten van de versterkingsbatterijen en deze uit te rusten met de nog beschikbare kanonnen van de instructiebatterijen. Deze nieuwe batterijen worden dan verder aangevuld met personeel van de betrokken artillerieregimenten dat is kunnen ontsnappen en werd doorgestuurd naar het VOC/Aie. Door de snelle opmars van de Duitsers was het voor het GHK ook snel duidelijk dat de verdere opleiding en heruitrusting van de zwaarst getroffen eenheden enkel in Frankrijk, ver achter de linies, kon gebeuren, dit naar analogie van wat er tijdens de Eerste Wereldoorlog gebeurde en reeds gepland was voor de luchtvaarteenheden. De rekruten van de klas '40 die nog moeten worden opgeleid zullen bijgevolg naar Frankrijk worden doorgestuurd om daar hun opleiding te vervolledigen. Hiertoe worden de rekruten van de instructiebatterijen die zonder kanonnen komen te zitten gehergroepeerd in het VOC/Aie detachement Frankrijk onder het bevel van Luitenant-kolonel De Bueger, voormalige commandant van 3DTCA.

De versterkingsbatterijen nu uitgerust met kanonnen worden ondergebracht in het VOC/Aie detachement Vlaanderen onder bevel van Kolonel Duquesnoy. De reorganisatie verloopt niet erg vlot. Vooreerst heerst er onduidelijkheid over welk type geschut het veldleger precies nodige heeft. Uiteindelijk zal blijken dat er alleen interesse zal zijn in batterijen die over C105L kanonnen en Ob155 houwitsers beschikken. Daarnaast zijn ook niet alle batterijen van het VOC/Aie op volle sterkte en is er een algemeen tekort aan uitrusting en wapens. De schoolbatterij van 34A wordt ontbonden en de Kandidaat Reserve Onderluitenanten worden in overtal bij de overige batterijen geplaatst. Lt Gothot, batterijcommandant van de Schoolbatterij krijgt het bevel over 5/II/34A.

De rekruten van de klas '40 van het 34A worden met beperkte bewapening en het nodige lesmateriaal op de trein gezet richting Frankrijk om daar hun opleiding de buurt van Limoux in het departement van de Aude te vervolmaken.
15mei.jpg
Staf 34A
Het 34A laat zijn rekruten van de klas 40 in één enkel treinstel richting Frankrijk vertrekken.
16mei.jpg

17mei.jpg

18mei.jpg
Staf 34A
Het Groot Hoofdkwartier wijzigt haar plannen van 14 mei om de versterkingsbatterijen in ons land te houden en beveelt aan Kolonel Duquesnoy om het VOC/Aie onmiddellijk klaar de maken voor de evacuatie naar Frankrijk. Het Belgisch opperbevel lijkt er zich onvoldoende van bewust dat dit evacuatiebevel veel te laat komt. Na de Duitse doorbraak te Sedan stormen de troepen van Hitler immers razendsnel naar de Atlantische kust en zullen de geallieerden nog geen twee dagen later afsnijden in Noord-Frankrijk en België wanneer de kuststad Abbeville veroverd wordt. Van het detachement dat in ons land achtergebleven is te Sijsele, wordt de 5/II/34A naar Hooglede gestuurd. Twee batterijen blijven achter te Sijsele.
19mei.jpg
5/II/34A
De 5de batterij bereikt Hooglede en kantonneert in de jongensschool.
20mei.jpg
Staf 34A
De twee batterijen van het 34A die nog te Sijsele zijn, worden overgeheveld naar het 19A. Kolonel Begault wordt adjunct van de bevelhebber van het 19A.

5/II/34A
De 5de batterij trekt naar Dikkebus bij Ieper. De tocht loopt van Hooglede over Westrozebeke en Poelkapelle.
21mei.jpg

22mei.jpg
Staf 34A
In ons land laat de staf van het VOC/Aie detachement Vlaanderen aan al haar achtergebleven eenheden weten dat de evacuatie naar Frankrijk niet langer uitvoerbaar is. Alle eenheden van het VOC/Aie die op dat ogenblik nog in Noord-Frankrijk of België aanwezig zijn, zullen ten dienste van de strijd in Vlaanderen ingezet worden.

5/II/34A
De 5de batterij kantonneert te Meulebeke. De batterij wordt gebruikt om de gevluchte militairen van het 20A en van het Regiment Vestingsartillerie Namen te hergroeperen tot een nieuwe eenheid.
23mei.jpg

24mei.jpg

25mei.jpg
5/II/34A wordt 5/20A
Lt Gothot brengt de resterende C75M34 Bofors vanuit Meulebeke naar de Leiestreek waar de Sectie van Lt Fourmarier van 20A zich bevond. De twee eenheden worden gefusioneerd waardoor de Sectie Fourmarier nu met vijf vuurmonden weer tot een volwaardige batterij wordt uitgebouwd en omgedoopt tot 5/20A. Deze nieuwe batterij wordt overgeheveld naar pas opgerichte Groep Artillerie VIIde Legerkorps en zal de komende twee dagen intens betrokken raken bij de gevechten. Naast de 5Bij/20A bestaat de geïmproviseerde Groep Arillerie VIIde Legerkorps nog uit de restanten van de beide batterijen Britse 6-duim houwitsers van de Versterkte Positie Namen.
26mei.jpg

27mei.jpg

28mei.jpg
Het Belgische leger capituleert in Vlaanderen, maar de naar Frankrijk gevluchte troepen blijven buiten het capitulatieakkoord en voor hen zal de oorlog verder duren.

Louis Bégault gaat later in de oorlog in het verzet en wordt een centrale figuur binnen het Geheim Leger. Hij zal in 1944 omkomen in het concentratiekamp van Dora. De Bégaultlaan tussen de Leuvense vaart en de site van zijn conservenfabriek is naar hem genoemd.
augustus 1940
Eind augustus wordt ook het VOC/Aie gerepatrieerd naar ons land bij de ontbinding van de Belgische strijdkrachten in Frankrijk.

Register van Gesneuvelden

Geen gesneuvelden gekend.
Bovenstaande lijst werd opgemaakt aan de hand van het bestand der gesneuvelden van de Achttiendaagse Veldtocht van het Centrum voor Historische Documentatie van Defensie, aangevuld met zorgvuldig getoetste gegevens uit personeelsdossiers van de Sectie Administratieve Expertise - Ondersectie Notariaat van Defensie, het steekkaartenbestand van het IV-NIOOO en enkele overlijdensakten op bel-memorial.org. Meer informatie over het bestand der gesneuvelden vindt U op de pagina Aanpak en Achtergrond. Geverifieerde aanvullingen en correcties bij deze lijst zijn van harte welkom op 18daagseveldtocht@gmail.com

Bibliografie en Bronnen