4L.jpg4de Regiment Lansiers (4L)

4e Régiment de Lanciers

Overzicht op 10 mei 1940

Type
Regiment vervoerde cavalerie van de reserve
Ontdubbeld van
n.v.t.

Onderdeel van
2de Cavaleriedivisie

Bevelhebber
Luitenant-kolonel jonkheer Robert Jooris
4L-LtKol_Jooris.jpg
Naoorlogse foto

Adjudant-Majoor
Kapitein-commandant Libert

Standplaats
Demer/Gete-Stelling
Ondersector Grimde-Bost
Commandopost te Tienen

Samenstelling
I Groep (Majoor jonkheer Jean de Gerlache de Waillimont)
1ste Eskadron Fuseliers (Kapt P. Flamand)
2de Eskadron Fuseliers (Cdt A. Haquenne)
3de Eskadron Mitrailleurs (Lt R. Libert)

II Groep (Majoor baron Gaston del Marmol)
4de Eskadron Fuseliers (Lt E. Noterman)
5de Eskadron Fuseliers (Cdt baron J. Fallon)
6de Eskadron Mitrailleurs (Cdt baron Albert Cartuyvels de Collaert)

7de Eskadron Motorwielrijders (Kapitein-commandant J. De Meulemeester)
8ste Eskadron Anti-Tankkanonnen C47 (Kapitein-commandant H. Binane)
Eskadron Transport (Kapitein-commandant F. Goebbels)

18-Daagse Veldtocht

Datum
Belangrijkste Gebeurtenissen

4L_Tienen_Vaandel_1939.JPG
Luitenant-kolonel Jooris ontvangt de standaard van het 4L uit handen van Koning Leopold III.
Staf/4L
Op 1 september 1939 werd te Neerwinden, Overwinden en Landen een nieuw cavalerieregiment gecreëerd met reservisten van het 1L, 1JP en 2JP. Het regiment kreeg de benaming "2de Regiment Vervoerde Cavaleristen" en werd uitgerust met vrachtwagens voor het transport van de manschappen en zware bewapening. De nieuwe formatie ontving ook een eigen eskadron motorwielrijders. Goed twee derde van de manschappen behoren tot de militieklas 36. Het merendeel van de overigen zijn reservisten van de klas 32. Met uitzondering van het eskadron transport, waren alle eenheden Franstalig.

Na mobilisatie werden alle elementen op 7 september te Tienen samengebracht.

Op 16 september 1939 overhandigde Koning Leopold III aan Luitenant-kolonel Jooris de oude standaard van het 4de Regiment Lansiers op de Tiense Grote Markt. Zo kreeg het regiment zijn definitieve naam van 4de Regiment Lansiers.

Het regiment bracht de eerste vier maanden van de mobilisatie door te Hasselt, waar het in stond voor de bewaking van de ondersector tussen de bruggen over het Albertkanaal te Kuringen en Hasselt.

Op 8 januari 1940 verhuisde het regiment naar de Sint-Maartenskazerne te Leuven. Bij het algemeen legeralarm van 13 januari wordt het 4L te Waver ontplooid. Het regiment keerde niet terug naar de kazerne, maar zou tot 13 april te Waver kantonneren. Op die datum volgde een verplaatsing naar het kanaal Brussel-Charleroi, maar vanaf 18 april was het regiment opnieuw in Tienen.
10mei.jpg
t_gete.jpg
4L_Suikerfabriek_Tienen.jpg
De Tiense suikerfabriek in het onderkwartier van het 2de Eskadron.
De lansiers worden rondom 021u15 gealarmeerd in hun kantonnementen te Tienen. De soldaten van het 7de eskadron verblijven in de kazerne aan de Broekstraat. Rondom 02u30 halen ze hun motoren en voertuigen op die op de speelplaats van het nabijgelegen Onze-Lieve-Vrouwcollege geparkeerd stonden. Ook de andere eenheden verzamelen en vervolgens ontplooit het regiment zich in een bruggenhoofd op de rivier de Gete dat een grote boog beschrijft langsheen de oostrand van de stad Tienen. Het regiment wordt hierbij verdeeld over 17 afzonderlijke steunpunten:
  • De Iste groep stelt zich op van Overlaar tot Wulmersum.
    • Het 1ste eskadron bevindt zich op de uiterste zuidflank en bezet het onderkwartier tussen de oostrand van de gemeente Overlaar en de steenweg Tienen-Hanuit, ten noordwesten van het dorp Bost.
      • Steunpunt 16 van Onderluitenant Dambois bevindt zich op de westelijke oever van de Gete.
      • Steunpunt 15 van Luitenant Higuet ligt tussen de Gete en de Hannuitsesteenweg.
      • Steunpunt 14 van Luitenant Martinet vergrendelt de Hannuitsesteenweg.
      • Steunpunt 17 van Onderluitenant Alexandre bezet de brug over de spoorlijn aan de Potterijstraat.
    • Het 2de eskadron wordt opgesteld in het onderkwartier Wulmersum, tussen het spoorwegknooppunt van de de lijnen Tienen-Namen, Tienen-Luik en Tienen-Diest en de baan naar Hakendover. De pelotons liggen achter de spoorwegberm van de lijn Tienen-Diest en hebben de terreinen van de suikerraffinaderij in de rug.
      • Steunpunt 13 van Luitenant Lenssen is opgesteld tussen de Hannuitssesteenweg en het spoorwegknooppunt.
      • Steunpunt 12 van Onderluitenant Massin ligt in de vertakking van de spoorlijnen Tienen-Namen en Tienen-Luik.
      • Steunpunt 11 van Luitenant Moreau de Melen en de commandopost van het eskadron bezetten het spoorwegknooppunt zelf.
      • Steunpunt 10 van Luitenant Duquesnoy bezet te oostrand van de terreinen van de Tiense suikerfabriek.
      • Steunpunt 9 van Luitenant Wautier ligt tussen het spoorwegknooppunt en de Wulmersumsesteenweg.
  • De IIde groep ontplooit langsheen de nu verdwenen spoorlijn Tienen-Diest en de baan van Tienen naar Sint-Truiden rondom Grimde. De linies van deze groep reiken tot de zuidrand van Neerlinter.
    • Het 5de eskadron wordt opgesteld in het rechter onderkwartier, tussen de steenweg naar Wulmersum en de steenweg naar Sint-Truiden.
      • Steunpunt 8 van Adjudant Vilet en Steunpunt 7 van Luitenant Beaufort bevinden zich op de Wulmersumsesteenweg, met steunpunt 7 aan de overweg op de spoorlijn Tienen-Diest. De commandopost van het eskadron is samengevoegd met het meer naar Tienen gelegen steunpunt 8.
      • Steunpunt 6 van Luitenant de Renesse en Steunpunt 5 van Luitenant van Marcke de Lummen liggen achter de spoorlijn tussen de Wulmersumsesteenweg en de Sint-Truidensesteenweg.
    • Het 4de eskadron bezet het linker onderkwartier, tussen de steenweg naar Sint-Truiden, het station van Grimde en de brug over de zijarm van de Oude Gete.
      • Steunpunt 4 van Luitenant Bage bewaakt het station van Grimde en de spooraansluiting naar de suikerfabriek en de Citrique Belge.
      • Steunpunt 3 van Onderluitenant Orban is opgesteld op de kruising van de spoorlijn Tienen-Diest en de tramlijn Tienen-Sint-Truiden.
      • Steunpunt 2 van Luitenant Ducarne en Steunpunt 1 van Onderluitenat Bryur vormen het noordelijke uiteinde van de linies, tot aan de overweg op baan naar Wommersom.
  • De C47 kanonnen en zware mitrailleurs zijn verdeeld over de verschillende steunpunten.
  • De I/18A is rondom 04u00 op zijn schootsstellingen te Sint-Margriete-Houtem aangekomen en kan nu artilleriesteun leveren.

Het 7de Eskadron blijft stand-by in de stad. Volgens de rapporten van het Cavaleriekorps zouden een detachement van het eskadron uitgestuurd worden naar Sint-Truiden. De staf van de 2de Cavaleriedivisie meldt evenwel dat het eskadron op de eerste oorlogsdag de bruggen over de Gete bewaakt tussen Tienen en Hoegaarden en een vaste verkenningspost te Geldenaken bemant.

De troepen wachten de ganse dag af. Het front ligt nog veraf en de dreiging komt exclusief uit de lucht. Het militaire vliegveld van Goetsenhoven wordt gebombardeerd, evenals het station van Grimde en de spoorlijn Brussel-Luik. Een vliegtuigbom valt in het steunpunt 6 van Luitenant de Renesse en maakt een zwaargewonde en vijf lichtgewonden. Een vijftal bommen slaan in rond het steunpunt 9 van Luitenant Wautier, zonder grote schade te veroorzaken. Ook steunpunt 5 meldt enkele inslagen.
11mei.jpg
t_gete.jpg
De Lansiers vormen een een versterkt bruggenhoofd op een boog langs de oostrand van Tienen. Deze positie moet de belangrijke weg van Luik naar Brussel en Leuven controleren. Het doel blijft om een eventuele vijandelijke opmars af te remmen terwijl het veldleger zich terugtrekt naar de K.W.-Stelling.

Er wordt geen contact gemaakt met de vijand, maar de Luftwaffe zal de stad opnieuw bombarderen. Vooral de spoorinfrastructuur wordt geviseerd zodat de keuze van het 4L om zich langs de spoorwegberm in te graven eerder betreurenswaardig kan genoemnd worden. Bij de luchtaanvallen moet het regiment verschillende slachtoffers incasseren. Omstreeks 10u00 vallen Stuka duikbommenwerpers de Hannuitsesteenweg aan. Luitenant Martinet meldt belangrijke materiële schade en burgerslachtoffers. De grootse aanval vindt plaats rond 14u00 en zal zo'n twee uur aanhouden. Het zijn opnieuw Duitse Stuka's die het station van Tienen en de omgeving van de suikerfabriek viseren. De Iste groep ligt middenin de actiezone. Een bom vernielt de metalen toren van de suikerfabriek waar het 2de eskadron een observatieploeg geplaatst heeft. De observatiepost wordt opgeheven. Her en der raken lansiers gewond, waaronder ook de luitenants Huwart, Ghysen en Hanon. Huwart en Ghysen dienen afgevoerd te worden en zullen uiteindelijk in Frankrijk belanden waar ze aangehecht worden bij het Versterkings- en Opleidingscentrum van de Lichte Troepen. Luitenant Duquesnoy en Luitenant Leroy zullen de pelotons Huwart en Ghysen overnemen.

Rond 17u00 komen de eerste elementen van het 3L aan op de Demer/Gete-Stelling om zich te ontplooien tussen het 4L en het 2Cy. De ondersector van het 4L wordt daarop verkleind van Bost tot Grimde. Het eskadron moto's bewaakt de spoorlijn van Luik naar Brussel tussen Bost en Ezemaal om de aansluiting te verzekeren met het pas aangekomen Franse 12ème Régiment de Cuirassiers van de 3ème Division Légère Motorisée.
12mei.jpg
t_gete.jpg
Op 12 mei dag krijgt het Cavaleriekorps het bevel over de Demer/Gete-stelling, de dwarsstelling van Diest naar Lummen (aan de Winterbeek) en de sector aan het Albertkanaal ten noorden van Lummen. Alle beschikbare cavalerie-eenheden zullen zo snel mogelijk naar die linie gebracht worden om er de Duitse opmars af te remmen tijdens de terugtocht van het veldleger naar de KW Stelling.

Het 4L bevindt zich nog steeds rondom Tienen. Naar het zuiden toe verzekert het 7de Eskadron de verbinding met de Franse troepen nabij Ezemaal. Het 5de en 7de Eskadron van het 3L worden reeds om 07u30 naar Ezemaal bij Tienen gestuurd om er het 7/4L te gaan versterken. De drie eskadrons stellen zich op tussen Ezemaal en Bost en gebruiken nog steeds de spoorlijn als steunpunt.

Na de middag wordt het 3Li toegevoegd aan de Demer/Gete-stelling om ten westen van Tienen een tweede echelon te vormen.

De eerste Duitse troepen bereiken de Demer/Gete-stelling nabij Tienen.

Het 4L raakt betrokken in vuurgevechten en verdedigt zijn posities tegen de eerste aanvalspogingen van de vijand. Gedurende de late namiddag komt de noordelijke rand van Tienen even onder druk te staan. Rondom 19u00 volgt een tweede, grotere opmars parallel met de baan van Sint-Truiden naar Tienen en breken opnieuw gevechten uit. De Franse troepen ten zuiden van de Belgische posities blijven niet ter plekke en trekken zich tijdens de loop van de nacht terug uit het dorpje Meer.
13mei.jpg
t_gete.jpg
Het 3L en het 4L bemannen nog steeds de eerste linie van de ondersector zuid langsheen de Gete. Het tweede echelon van de ondersector wordt geleverd door het 3Li. De flankwacht wordt in het zuiden geleverd door het 2JP.

Het 4L is nog steeds opgesteld tussen Grimde en Bost ten zuidoosten van Tienen. De Iste groep bezet enkele steunpunten rondheen het spoorwegknooppunt van Tienen. De IIde groep concentreert zich op de baan komende van Sint-Truiden. Vanaf 08u00 is de Belgische artillerie opnieuw actief en wordt voor een tweede dag contact gemaakt met de vijand.

De Franse kurassiers zijn inmiddels definitief verdwenen en daardoor is de zuidflank van de Belgische linies wijd open komen te liggen. Na opnieuw een hevig bombardement op het station van Grimde trekt de flankwacht van het 2JP zich terug achter de Gete. Het duurt dan ook niet lang eer de vijandelijke infanterie op diverse locaties de posities van het regiment dreigt te infiltreren.

Tijdens de namiddag krijgt het regiment versterking van een detachement van het 1ste Regiment Lansiers, aangevoerd voor Kapitein-commandant Edouard Van Hove van het 4de eskadron. Het detachement omvat twee pelotons fuseliers, vier T13 tankjagers en een sectie mitrailleurs. Het gros van het detachement wordt toegevoegd aan de stellingen van het regiment en ontvangt een twintigtal machinepistolen die het 4L teruggevonden heeft in een wagon van een gebombardeerd treinstel. De vier pantserwagens worden samen met zeven motoren naar diverse locaties in de stad gestuurd om de komende terugtocht van het 4L te helpen dekken.

Onderluitenant Capiau van 1L wordt tijdens de vooravond uitgestuurd op patrouille in no man's land. Hij ontdekt echter geen Duitse troepen en rond 21u00 worden de meldingen van de frontlinie gunstiger. De vijand lijkt zich gedeisd te houden voor de komende nacht.

Het 4L trekt zich terug wanneer de Demer/Gete-stelling opgegeven wordt. De laatste elementen van het 4L verlaten Tienen rond 23u00, gedekt door het detachement van Kapitein-commandant Van Hove dat tot 03u00 tijdens de nacht van 13 op 14 mei op post zal blijven. De troepen worden te Vissenaken op klaarstaande vrachtwagens geladen en rijden vervolgens richting Leuven.

Het cavaleriekorps zal zich in de ruime streek tussen Mechelen en Dendermonde gaan reorganiseren en wordt in reserve geplaatst.
14mei.jpg
t_onderweg.jpg
Het 4L moet die nacht via de brug van Wijgmaal de Vaart Leuven-Mechelen oversteken en zich achter de K.W. Stelling in veiligheid plaatsen. De tocht naar Leuven verloopt chaotisch door het drukke militaire verkeer en de duizenden burgers die op de vlucht zijn. Tijdens de ochtend bereikt het regiment Wijgmaal om er vast te stellen dat de brug reeds vernield is door de Belgen. De dichtstbijzijnde brug die nog intact is, bevindt zich te Haacht en de colonnes haasten zich om er de Vaart over te steken.

De eenheden raken verspreid en bereiken in kleine groepjes het dorp Londerzeel. De staf en de IIde groep blijven in ter plekke. De Iste groep wordt gekantonneerd te Steenhuffel.
15mei.jpg
t_rust.jpg
Te Londerzeel en Steenhuffel wordt het 4L gehergroepeerd. Luitenant-Generaal de Neve de Roden, bevelhebber van het cavaleriekorps, heeft zijn hoofdkwartier geïnstalleerd in het kasteel van Eppegem. De ganse divisie verblijft nu in het gebied rondom de Zenne ten noorden van Brussel. Het is overduidelijk dat de eenheden aan een dringende reorganisatie toe zijn door de talrijke verliezen tijdens de eerste vijf oorlogsdagen. Met uitzondering van het 1G worden alle cavalerieregimenten herleid tot één enkele groep, aangevuld met elementen uit de overige eskadrons. Alle manschappen die na deze herschikking overblijven zullen onder leiding van Generaal-Majoor Ninitte naar Frankrijk gestuurd worden voor verdere reorganisatie en versterking. De Brigade Vervoerde Cavaleristen wordt opgeheven. Het 4L gaat naar de 1ste cavaleriedivisie. Het 2G naar de 2de cavaleriedivisie.
16mei.jpg
t_waasland.jpg
Het veldleger zal zich in drie etappes terugtrekken van de K.W. Stelling naar de lijn Terneuzen-Gent-Oudenaarde. Het cavaleriekorps wordt aangeduid als onderdeel van de troepenmacht die de nieuwe aftocht moet beveiligen. De 2de cavaleriedivisie moet de Scheldeovergangen tussen Dendermonde en Hoboken bewaken. De 1ste cavaleriedivisie moet zich klaar houden rond Wetteren en Beervelde om de Moervaart en Lokeren te dekken. Indien nodig moeten de cavaleristen het Waasland binnentrekken om er de vijand tegen te houden.

Het regiment verlaat Londerzeel om 10u00 met bestemming Lokeren. Via Baasrode, Dendermonde en Zele rijden de colonnes twee uur later de stad binnen. Onderweg wordt een lange sliert stadsbussen uit Parijs gekruist die elementen van het Franse 7de leger naar het zuiden afvoeren. Onderweg worden de Lansiers ook meerdere keren gemitrailleerd door de Luftwaffe.

Het 4L wordt verspreid opgesteld langsheen de Durme tussen Lokeren en Hamme.
17mei.jpg
t_waasland.jpg
Het 4L blijft rondom Lokeren om er de bruggen te bewaken en er patrouilles uit te voeren in het Waasland. Er worden geen Duitse troepen ontdekt. De ganse dag lang stromen duizenden Belgische soldaten over de Durme bruggen en marcheren vermoeid richting Gent. De Lansiers trachten het verkeer zo goed mogelijk te regelen.

De Luftwaffe is bijzonder actief boven Lokeren en bombardeert het station en de brug over de Durme in de hoop de Belgische aftocht te blokkeren. Ook het noodvliegveld wordt aangevallen. Er is luchtalarm met de regelmaat van de klok, maar er vallen geen slachtoffers bij het 4L
18mei.jpg
t_waasland.jpg
De laatste Belgische troepen verlaten Antwerpen tussen 04u00 en 05u00 en de beide Scheldetunnels worden vervolgens vernield door onze genie. De Duitsers hijsen reeds om 07u00 de hakenkruisvlag op de toren van de kathedraal. Op de linkeroever werken het 8J en 9J in alle haasten aan een tijdelijke verdedigingslinie tussen de forten van Kruibeke en Kallo. Rondom 09u00 wordt het echter duidelijk dat de Duitsers de Schelde zijn overgestoken in vlotten. De 17de infanteriedivisie vraagt onmiddellijk om hulp. De 1ste cavaleriedivisie wordt toegewezen aan de opdracht.

Tijdens de nacht bezet het regiment nog steeds de omgeving van Lokeren met de Iste groep in de stad zelf en de IIde groep langsheen de Durme tot aan Waasmunster. Vanaf 03u00 trekt het gros van de 6de infanteriedivisie door Zele. Even na 07u00 moet het regiment zich in verbinding stellen met de 1ste cavaleriedivisie die in het ruime gebied rond Sint-Niklaas actief is. Samen met het 2Cy maakt het regiment ook plannen om alle binnenvaartuigen te vernielen op de Durme.

Het regiment breidt zijn posities uit naar de Scheldeoever tussen Dendermonde en Mariekerke. Om 13u00 meldt het 4L dat het zoals bevolen nu ook in contact is met het 2G van de 1ste cavaleriedivisie.

Om 17u00 worden alle eskadrons onmiddellijk teruggeroepen naar Lokeren. Het 4L hegroepeert zich en wordt onmiddellijk verplaatst naar de linkeroever van de Schelde tegenover Antwerpen. Via Sint-Niklaas en Zwijndrecht snelt het regiment naar het Hoofd van Vlaanderen, Om 23u00 lost het regiment de 17de infanteriedivisie af in de sector tussen de forten van Kruibeke en Kallo waar op dat ogenblik reeds vijandelijke infiltraties gemeld worden. Het regiment graaft zich in achter de linies van de wielrijdersgroep van de 15de divisie nabij Zwijndrecht.
19mei.jpg
t_waasland.jpg
Tijdens de nacht van 18 op 19 mei heeft de 1ste cavaleriedivisie alle verplaatsingen volbracht om het front tussen Kallo en Terneuzen langsheen de zuidelijke oever van de Zeeschelde te dekken. Het 4L bevindt zich nu in eerste linie langsheen de dijk tussen Kallo en Kruibeke. Het 2L vormt de tweede linie met de Iste groep en het 7de eskadron dat te Haasdonk en Vijfwegen is ontplooid.

De vijand wordt steeds talrijker op de linkeroever. Zwijndrecht wordt nu actief verdedigd door de wielrijdersgroep van de 15de infanteriedivisie. Luitenant de Géradon, de commandant van het 2de eskadron van de groep, wordt gedood en de wielrijders worden ook vanuit de lucht gebombardeerd. De wielrijders krijgen rond 11u00 het bevel om Zwijndrecht te ontruimen en zich terug te trekken naar het gehucht Pijp Toebak-Burcht.

Door de Duitse infiltraties kunnen de wielrijders van de 15de divisie hun stellingwissel niet behoorlijk uitvoeren. De cyclisten worden gestadig teruggedreven tot aan de stellingen van het 4L, die op hun beurt worden gebombardeerd. Rond 11u30 willen de Lansiers een tegenaanval uitvoeren maar dat lukt niet naar behoren door de steeds groter wordende Duitse aanwezigheid.

Het 4L raakt al snel slaags met de vijand die richting Waasland wil doorstoten. Het 1ste eskadron van het 4L moet samen met het eskadron pantserwagens van het 2L een tegenaanval naar Zwijndrecht ondernemen, maar de Belgen worden flink afgestraft bij het uitvoeren van hun poging. Het aantal Belgische gesneuvelden stijgt zienderogen; onder hen ook Kapitein-commandant Cartuyvels de Collaert, bevelhebber het 6de eskadron.

Het 1L tracht nu Zwijndrecht te omtrekken via de noordrand van het dorp, maar ook deze actie wordt geblokkeerd. De Duitsers voeren een tegenaanval uit en kunnen het Fort van Zwijndrecht innemen. Een peloton van het 7de eskadron wordt naar het fort gestuurd om de vijand te verjagen zonder in dit opzet te slagen.

De toestand wordt nog ernstiger voor de Belgen wanneer rond 18u00 hun artilleriesteun wegvalt door gebrek aan munitie. Het 4L voert nog een vertragingsmaneuver uit, maar verliest alweer aan manschappen en materiaal en moet zich samen met de andere Belgische troepen die avond terugtrekken. Rond 18u30 verbreken de Belgen het contact en vatten de terugtocht aan. De algemene terugtocht vanuit het Waasland is nu aan de orde.

Onder dekking van het eskadron motorwielrijders en de pantserwagens van het 1L en 2L blazen de Lansiers de aftocht.
20mei.jpg
t_rust.jpg
Via Nieuwekerke en Stekene bereiken de Lansiers de brug van Zelzate. Het 4L maakt van de duisternis gebruik om de lange verplaatsing naar Watervliet op de Belgisch-Nederlandse grens ten noorden van Eeklo uit te voeren. Het regiment komt aan omstreeks 06u00 en wordt hier even in reserve geplaatst voor een broodnodige rustpauze en hergroepering.

Het hoofdkwartier van het Cavaleriekorps is intussen naar Stekene verhuisd en deelt de orders uit voor de komende dag: de 1ste cavaleriedivisie moet zich opstellen vanaf de sector van de 17de infanteriedivisie aan het Kanaal Gent-Terneuzen over Terneuzen zelf tot in Braakman; de 2de cavaleriedivisie zal achter de 1ste komen te liggen.

Tijdens de avond ontvangt het cavaleriekorps het bevel haar hoofdkwartier naar Sint-Laurentius te verplaatsen en alle beschikbare eskadrons pantserwagens te Zwevezele te hergroeperen om er aan de reserve van het Groot Hoofdkwartier te worden toegevoegd.
21mei.jpg
t_zeeschelde.jpg
Net zoals de andere eenheden van de 2de cavaleriedivisie, wordt ook het 4L ingezet bij de bewaking van van de zuidelijke Scheldeoever in Zeeland. De lansiers nemen de sector tussen Hoofdplaat en Braakman over en voeren patrouilles uit langsheen de Schelde. Het eskadron motorwielrijders moet te Breskens het 3L gaan versterken.

De Duitsers bezetten die dag Vlissingen aan de overkant van de rivier.
22mei.jpg
t_zeeschelde.jpg
Omdat het Groot Hoofdkwartier een Duitse landing over te rivier vreest, wordt de cavaleristen een meer compacte opstelling bevolen. Het 4L neemt een kleinere ondersector in tussen Paulinapolder en de golf van Phillipine. Ten westen van Paulinapolder staat het 1L opgesteld. Ten oosten vervolgt het 3Cy en begint de Belgische stelling langsheen het Kanaal Gent-Terneuzen.
23mei.jpg
t_zeeschelde.jpg
Buiten enkele kleine artillerieduels blijft het relatief rustig tussen Paulinapolder en Phillipine. De Lansiers passen hun stellingen aan in functie van de verplaatsingen van andere eenheden en bestrijken de zone tussen Paulinapolder en Braakman.
24mei.jpg
t_afleidingskanaal.jpg
Tijdens de nacht van 23 op 24 mei verlaten de laatste Belgen het Kanaal Gent-Terneuzen om een volgende verdedigingslinie te organiseren aan het Leopoldkanaal en het Afleidingskanaal van de Leie. Hierdoor moet ook onze cavalerie zich terugplooien uit Zeeland.

Het 4L gaat over naar de 2de cavaleriedivisie en rijdt zuidwaarts om zich in te graven achter het kanaal van Retranchement. De verplaatsing wordt nog tijdens de nacht van 23 op 24 mei voltooid. Het eskadron transport rijdt verder tot in Het Zoute en wordt hier zodra het dag wordt gebombardeerd door de Luftwaffe. Heel wat voertuigen gaan verloren.
25mei.jpg
t_leie.jpg
Het 4L wordt tijdens de nacht van 24 op 25 dringend doorgestuurd naar het zuidelijke front. Aan de Leie zijn de Belgen verslagen en door de aftocht van de Britten naar Duinkerken ligt de ganse zuidelijke flank van het Belgische leger volledig open.

De Belgen werpen een laatste stelling op op de lijn Dadizele - Geluwe - Wervik en plaatsen hier een in der haast samengestelde groep met de restanten van de cavaleristen van 1L, 2L, 3L, 2JP, 2 Cy en het 18A met haar kanonnen 75 mm.

Het 4L komt rond het middaguur aan te Passedale en stelt zich op achter de met spoorwegwagons aangelegde anti-tankversprerring op de lijn Ieper-Roeselare. Het Britse 12th Royal Lancers moest instaan voor de verbinding met de Belgen, maar trekt zich voortijdig terug en de Belgen verliezen het contact met de Britten en staan er nu alleen voor. Het 31Li wordt nog naar de sector gestuurd om het gat min of meer te dichten.

De stellingen van het 4L worden regelmatig gemitrailleerd door de Luftwaffe.

Het eskadron motorwielrijders is achtergebleven de Breskens en voert de bewakingsopdracht langs de Zeeschelde verder uit.
26mei.jpg
t_leie.jpg
Het 4L wacht de vijand af te Passendale.
27mei.jpg
t_leie.jpg
De anti-tankversperring met spoorwagons op de lijn Ieper-Roeselare heeft geen enkel nut. Er dagen immers geen Duitse tanks op, maar wel infanteristen die makkelijk tussen de wagons door komen. Daarenboven zijn de gewassen in de meeste velden op volle lengte en kunnen de vijandelijk infanteristen op de meeste plaatsen ongezien vorderen. Op de koop toe heeft de gemeente Passendale kort voor de van de veldtocht de sloten laten uitdiepen zodat de Duitsers ook hiervan handig weten te gebruiken om te naderen.

Vanaf 11u00 meldt men langsheen de ganse spoorlijn contact met de vijand. Er wordt een eerste bres geslagen in de spoorlijn dat er van Zonnebeke tot Passendale heeft post gevat. De weg naar Passendale ligt open en het 31Li desintegreert snel. Ook het 4L dat nog steeds aan de linkerflank van het 31Li ligt, moet zich terugplooien. Het 1ste eskadron werpt in alle haasten een dwarsstelling op om te vermijden dat het regiment zou omsingeld worden.

Om 17u35 lost de 10de infanteriedivisie de IIde groep van het 4L af. Het regiment stuurt de manschappen van de Iste groep door naar de IIde groep die dringend versterking nodig heeft om de linies te verlengen in de richting van de naburige 3de compagnie van het 43Li. Ook deze nieuwe stelling wordt aangevallen. De Duitsers dringen echter niet aan zodat de lansiers relatief makkelijk stand kunnen houden.

Rond 21u00 wordt het regiment teruggetrokken van de eerste linie om zich in het achtergebied te gaan reorganiseren voor nieuwe acties de volgende dag.
28mei.jpg
t_leie.jpg
Het 4L verneemt het nieuws van de capitulatie en legt de wapens neer.

Register van Gesneuvelden

1/I

AMANT

Albert, O.

Sdt
Mil


10/11/1915

Strée

31/05

Moorsele

Verwond 27/5 te Passendale
Staf/II

BAUWIN

Raymond, G.M.

Sdt
Mil


28/03/1916

Fooz

26/05

Brugge

Verwond 23/5 Biervliet (NL)
1/I

BELS

Maurice

Sdt
Mil


21/01/1916

Flémalle

19/05

Zwijndrecht


Onbekend

CANTIGNEAU

Ulysse

Sdt
Mil


30/08/1910

Frameries

19/05

Zwijndrecht


6/II

CARTUYVELS DE COLLAERT

Albert, M.P.

Cdt
Res


18/07/1897

Namur

19/05

Zwijndrecht


Onbekend

CHANDLER

Georges, A.P.

Sdt
Mil


31/07/1908

Liège

19/05

Zwijndrecht


3/I

CHIF

Roger, A.

WM
Mil
36

11/04/1916

Châtelineau

11/05

Tienen

Inslag bom
5/II

COLSON

Louis, J.

Sdt
Mil


02/06/1916

Gosselies

19/05

Zwijndrecht


1/I

COURTOY

Ernest, A.G.

Adjt
Mil
37

27/11/1912

Namur

30/05

Brussel

Verwond 27/5 te Passendale
7

DE BOECK

Victor

Sdt
Mil


15/07/1916

Brussel

13/05

Bost


3/2/I

DENUIT

Alphonse, P.G.

Sdt
Mil


09/04/1916

Istres (F)

19/05

Zwijndrecht


Onbekend

DILLIEN

Dominique

Sdt
Mil


14/03/1916

Rouen (F)

19/05

Melsele

Inslag bom
1/I

DUBOIS

Ernest

Sdt
Mil


07/10/1916

Anhée

27/05

Passendale


3/I

DUQUESNOY

Pol, L.

Lt
Res


12/03/1911

Saint-Servais

19/05

Melsele


1/I

FLAMMAND

Pierre

Kapt
Res


03/07/1896

Brussel

27/05

Passendale


2/I

GAUTHIER

René, V.Gh.

Sdt
Mil


05/02/1916

Andenne

11/05

Tienen


3/I

GILLET

Robert, J.

Sdt
Mil


14/11/1912

Izel

27/05

Passendale

Inslag bom
2/I

HERALY

Joseph

Sdt
Mil


28/09/1916

Paris (F)

19/05

Zwijndrecht

Of + 29/5?
7

HEUSCH

Maurice, L.

Brig
BV
37

01/01/1917

Paris (F)

20/05

Brugge

Kogel. Verwond 19/5 Zwijndrecht
Onbekend

HUTSE

Florian, A.

Sdt
Mil


10/12/1912

Gaurain-Ramecroix

13/05

Tienen

Of + 11/5?
1/I

JANSSEN

Albert

Sdt
Mil


11/09/1916

Turnhout

19/05

Melsele


6/II

JOSEPHY

Raymond, A.

Sdt
Mil


19/09/1916

Dampremy

27/05

Passendale


1/I

LAFONTAINE

August, I.

Sdt
Mil


22/04/1916

Roeselare

27/05

Passendale


3/I

LEBOEUF

Robert, J.

Sdt
Mil


17/05/1912

Rochehaut

19/05

Melsele


3/I

LEBOUTTE

Alfred, J.J.

Lt
Res


24/06/1910

Heyd

07/06

Sint-Amands

Verwond 27/5 te Passendale
2/I

LIMPENS

Jean, N.

Brig
Mil
36

12/09/1916

Vorst

19/05

Zwijndrecht


2/I

MATAGNE

Arthur, R.J.

Sdt
Mil


22/10/1918

Fraire

11/05

Tienen

Inslag bom
Onbekend

MELOT

Désiré, A.A.

WM
Mil
36

24/10/1916

Haut-le-Wastia

19/05

Zwijndrecht


1/I

MILAIRE

Henri, D.A.

Sdt
Mil


11/12/1915

Villers-la-Ville

19/05

Melsele


1/I

MONTFORT

Joseph, M.R.

WM
Mil
36

27/04/1916

Ensival

19/05

Zwijndrecht


1/I

PETIT

Raymond

Sdt
Mil


27/11/1916

Ragnies

27/05

Passendale

Koerier
5/II

PHILIPPE

Joseph, E.

Sdt
Mil


21/12/1912

Chapon-Seraing

11/05

Grimde

Inslag bom
1/I

PLETINCKX

Albert, M.A.

Sdt
Mil


21/01/1916

Bouge

27/05

Passendale


2/I

PONLOT

Léon, M.

Brig
Mil
37

17/01/1917

Velaine-sur-Sambre

19/05

Zwijndrecht


Onbekend

RADELET

Marcel, P.

Sdt
Mil


18/04/1912

Seraing

19/05

Zwijndrecht


6/II

RAHIER

Guillaume, J.M.

Sdt
Mil


07/03/1912

Verviers

27/05

Passendale


5/II

RENZEN

François, G.

Brig
Mil
32

27/11/1912

Liège

19/05

Zwijndrecht


1/I

RIBANT

Victor, P.C.

Sdt
Mil


26/04/1916

Ophain-Bois-Seigneur-Isaac

27/05

Passendale


Onbekend

ROBAT

Paul, E.G.

Sdt
Mil


29/08/1910

Aische-en-Refail

21/05

Brugge


Onbekend

SCHONBRODT

Charles, P.

Sdt
Mil


11/06/1916

Andrimont

19/05

Zwijndrecht


Onbekend

SCHU

Marcel, G.B.

WM
Mil
36

22/08/1916

Aiseau

27/05

Passendale


Onbekend

SURAY

Emile, M.C.

1WM
BV


29/11/1912

Namur

19/05

Zwijndrecht


3/I

VAN DER BRACHT

Urbain, G.J.

Sdt
Mil


14/05/1912

Zottegem

18/05

Tienen


8

WALTZING

Marcel, J.F.

Sdt
Mil


02/06/1912

Rossignol

28/05

s-Hertogenbosch (NL)

Verwond 19/5 Beveren-Waas
3/I

WILMET

Albéric, A.G.

WM
Mil
36

22/12/1915

Ohain

19/05

Zwijndrecht


3/I

WOKE

Josué, L.

Sdt
Mil


06/02/1916

Marchienne-au-Pont

27/05

Passendale


Bovenstaande lijst werd opgemaakt aan de hand van het bestand der gesneuvelden van de Achttiendaagse Veldtocht van het Centrum voor Historische Documentatie van Defensie, aangevuld met zorgvuldig getoetste gegevens uit personeelsdossiers van de Sectie Administratieve Expertise - Ondersectie Notariaat van Defensie, het steekkaartenbestand van het IV-NIOOO en enkele overlijdensakten op bel-memorial.org. Meer informatie over het bestand der gesneuvelden vindt U op de pagina Aanpak en Achtergrond. Geverifieerde aanvullingen en correcties bij deze lijst zijn van harte welkom op 18daagseveldtocht@gmail.com
4L_Sdt_Amant.jpg
4L_Sdt_Gillet.jpg
4L_Kapt_Pierre_Flamand.jpg
4L_Lt_Leboutte.jpg
Sdt Amant
Sdt Gillet
Kapt Flamand
Lt Leboutte
4L_Brig_Limpens_JeanMarie.jpg
4L_Sdt_VanDerBracht.jpg


Brig Limpens
Sdt Van Der Bracht


Bibliografie en Bronnen

Dossier 4de Regiment Lansiers, Centrum voor Historische Documentatie, Ministerie van Landsverdediging
Massin, R., 1941, Het 4de Lansiers in het gevecht, eigen beheer
Stassin, G., jaartal onbekend, Cavalerie Motorisée, Brussel: Tank Museum.