1Gr.jpg1ste Regiment Grenadiers (1Gr)

1er Régiment de Grenadiers

Overzicht op 10 mei 1940

Type
Infanterieregiment van het actieve leger

Ontdubbeld van
n.v.t.

Onderdeel van
6de Infanteriedivisie

Bevelhebber
Kolonel SBH A. Van Sprang

Standplaats
Dekkingsstelling Albertkanaal
Ondersector Tessenderlo
Commandopost te Tessenderlo
Samenstelling
I Bataljon (Kaptein-commandant P. Dutordoir)
1ste Compagnie Fuseliers (Cdt R. Kaeckenbeek)
2de Compagnie Fuseliers (Lt J. De Heu)
3de Compagnie Fuseliers (Cdt F. Leloup)
4de Compagnie Mitrailleurs (Lt M. Hervé de Hemptinne)

II Bataljon (Majoor J. Thomas)
5de Compagnie Fuseliers (Cdt O. Antoine)
6de Compagnie Fuseliers (Lt C. Jentges)
7de Compagnie Fuseliers (Lt L. Dessart)
8ste Compagnie Mitrailleurs (Cdt ridder R. de Meulenaer)

III Bataljon (Majoor P. Van Eerdewegh)
9de Compagnie Fuseliers (Lt R. Ramaekers)
10de Compagnie Fuseliers (Lt S. Buchenholz)
11de Compagnie Fuseliers (Lt J. Boin)
12de Compagnie Mitrailleurs (Cdt P. Petitjean)

IV Bataljon (Majoor F. Defise)
13de Compagnie Mitrailleurs (Cdt R. Depaepe)
14de Compagnie Anti-Tankkanonnen 47mm (Kapt O. Collart)
15de Compagnie Mortieren 76mm (Kapt A. Haas)

Stafcompagnie (Lt R. Kneipe)
Medische Compagnie (Geneesheer Luitenant F. Moreau)
Peloton Verkenners (Luitenant P. Pochet)

18-Daagse Veldtocht

Datum
Belangrijkste Gebeurtenissen

Als regiment van het actieve leger werd het 1ste Regiment Grenadiers op 25 augustus 1939 gemobiliseerd in de Prins Albert kazerne te Brussel. Het oude Sint-Janshospitaal aan de Kruidtuinlaan te Brussel was aangeduid als alarmkantonnement uit vrees voor Duitse luchtaanvallen tegen de reguliere kazernes. Na voltooiing van de mobilisatie vertrekt het regiment als onderdeel van de 6de Infanteriedivisie naar de lijn Halle-Ninove om -zoals de neutraliteitspolitiek dat vraagt- de hoofdstad te dekken tegen een mogelijke inval uit Frankrijk.

Na een drietal maanden te Gooik en Pepingen wordt het regiment in november 1939 overgeplaatst naar het Albertkanaal. In maart 1940 volgt een korte rustperiode te Blankenberge. Op 1 april 1940 keert het regiment terug naar het Albertkanaal om de ondersector Tessenderlo in te nemen.
10mei.jpg
t_albertkanaal.jpg
SergeantGrenadiers.jpg
Een onderofficier van het 1ste Grenadiers.
Het Iste en IIde bataljon hebben hun gevechtsposities op het eerste echelon aan de kanaaloever, terwijl het IIIde bataljon het tweede echelon rondom Hulst en Ulfheide voor zijn rekening neemt. De zware wapens van het IVde bataljon zijn zoals gebruikelijk verdeeld over de fuseliersbataljons. Enkele pelotons van het regiment bevinden zich te Diest voor een opleidingsperiode. Het peloton verkenners is tijdelijk aangehecht bij het Eskadron wielrijders van de 6de Infanteriedivisie, dat samen met het Eskadron wielrijders van de 9de Infanteriedivisie de voorposten langsheen de westelijke oever van het Kanaal van Mol naar Kwaadmechelen bemant.

Omstreeks 04u00 wordt het alarm gegeven en worden de manschappen van hun kantonnementen in en om Tessenderlo naar de voorbereide posities aan oevers van het kanaal gestuurd. Omdat talrijke manschappen denkt dat het om het zoveelste loos alarm gaat, moeten velen worden teruggezonden omdat ze hun wapen en rugzak hadden achtergelaten.

Rond 06u00 overvliegen Duitse toestellen de stellingen, maar vallen niet aan. In de verte weerklinkt de luchtalarmsirene van de chemische fabriek van Tessenderlo. De Duitse Stuka's en andere vliegtuigen blijken op weg te zijn naar het militaire vliegveld van Schaffen waar even later heel wat Belgische toestellen aan de grond vernield zullen worden.

De manschappen blijven de ganse dag op post aan het Albertkanaal. Aan de bruggen in hun ondersector neemt de vluchtelingenstroom toe en wordt het bijzonder druk. De Grenadiers werken zo snel mogelijk verder aan hun stellingen. Loopgrachten en steunpunten worden verbeterd, het schootsveld wordt verruimd en patrouilles worden uitgestuurd naar de noordelijke oever.

Net voor de middag marcheert een groep soldaten van het 29Li over de brug van Kwaadmechelen af. Het 29Li behoort tot de 11de Infanteriedivisie die tijdens de ochtend gebombardeerd werd te Leopoldsburg bij de evacuatie van het Kamp van Beverlo. Enkele voorbijmarcherende soldaten zijn besmeurd met bloed en hebben gescheurde kledingstukken om hun lijf. De Grenadiers aan de brug zijn bijzonder onder de indruk.

Omstreeks 17u00 valt de Luftwaffe de stellingen van het regiment een eerste keer aan. De loopgrachten worden gemitrailleerd en de mannen duiken zo diep mogelijk weg. Er vallen verschillende slachtoffers in de verschillende schuilplaatsen. De aanval duurt zo'n half uur en dan wordt het weer rustig.
11mei.jpg
t_albertkanaal.jpg
1Gr_Congreskolom.jpg
Grenadiers aan het monument voor hun regiment te Brussel.
De tweede oorlogsdag wordt opnieuw een dag van bang afwachten aan het Albertkanaal. De Grenadiers blijven op hun stellingen en controleren het verkeer over de bruggen. Net voor de middag worden de bruggen over het kanaal met explosieven vernield. Bij de ontploffing van de brug van Kwaadmechelen raken drie grenadiers ernstig gewond door rondvliegende brokstukken. Ze worden afgevoerd naar de Ambulance van de 6Div te Averbode. Soldaat Ferdinand Rochette overlijdt tijdens zijn overbrenging naar de ziekenpost.

De Duitse luchtmacht duikt alweer op boven het kanaal en slaagt er in enkele voltreffers te plaatsen op de commandopost van het IIde Bataljon.

Het Groot Hoofdkwartier besluit in de namiddag tot de stapsgewijze terugtrekking van het Albertkanaal naar de K.W. Stelling. De Grenadiers voeren die avond het bevel echter bijzonder voortijdig uit en verlaten het kanaal nabij Kwaadmechelen vroeger dan gepland. De eerste Duitse verkenners hebben er immers de kanaaloever reeds bereikt en de Grenadiers zijn er onder vuur gevallen.

Het 1Gr trekt zich reeds ’s avonds terug richting K.W. Stelling. Het kanaal blijft onbewaakt achter. De tocht naar de K.W. Stelling zal twee dagen in beslag nemen.

Het regiment verplaatst zich aanvankelijk zuidwaarts naar Deurne en Engsbergen. De colonnes verliezen tijdens de nachtelijke mars echter al snel aan cohesie en vele groepjes manschappen trekken op eigen houtje verder. Talrijke voertuigen en veldkeukens zijn achtergelaten aan het kanaal en de manschappen kunnen bijgevolg niet bevoorraad worden. Met honger en dorst trekt iedereen zo snel mogelijk door de nacht. Wie niet kan volgen, haakt af en wordt achterblijver.
12mei.jpg
t_onderweg.jpg
1Gr_Sluis_Kwaadmechelen.jpg
De sluis op het Albertkanaal te Kwaadmechelen.
De Duitsers bereiken Kwaadmechelen en raken daar aan de sluis zonder tegenstand over het kanaal. De stellingen van de Grenadiers zijn verlaten.

Intussen is het regiment op weg richting Lier. Tijdens de ochtend marcheert men naar Averbode om vervolgens naar Aarschot af te buigen. De hitte is die dag verschrikkelijk en de manschappen hebben bijzonder veel te lijden tijdens de aftocht. Bovendien is de angst voor de Luftwaffe nu algemeen en duiken de colonnes te pas en te onpas de gracht in, ook als er geen vliegtuig in zicht blijkt te zijn. De manschappen worden regelmatig gemitrailleerd vanuit de lucht. Het gerucht doet de ronde dat de vijand al in Leuven zou staan.

Rond het middaguur houden de colonnes halt en verschuilen de troepen zich. Zodra het donker wordt zet iedereen zich weer op weg.
13mei.jpg
t_kw.jpg
Via Booischoot, Heist-op-den-Berg en Sint-Katelijne-Waver marcheren de colonnes noordwest waarts. Het regiment komt aan in Blauwenhoek ten zuiden van Lier en graaft er zich in in defensieve stellingen. Het 1Gr wordt opgesteld op een klassiek dubbel echelon. Het IIde bataljon bemant de linkerflank van de frontlinie rond de Schans van Tallaart.

Het IIIde bataljon komt op de rechterflank te liggen rondom het Fort van Koningshooikt. Het Iste bataljon bemant het tweede echelon tussen Blauwenhoek en Duffel. De manschappen hebben een afstand van zo'n 100 Km afgelegd in twee etappes en zijn uitgeput.

De ontplooiing van de Belgische troepen op de K.W. Stelling is nu min of meer compleet. Tussen Lier en Rijmenam staat het IIde legerkorps opgesteld met de 6de divisie en de 11de divisie aan het front en de 9de divisie in reserve. Tussen Rijmenam en Leuven ligt het VIde legerkorps met de 2de divisie en de 5de divisie in eerste lijn en de 10de divisie in reserve. De grens tussen de beide korpsen loopt langs de noordrand van Hever, door Rijmenam tot aan de anti-tankmuur.

De parachutistenkoorts heerst op de K.W. Stelling. Ook het 1Gr voert patrouilles uit om vermeende luchtlandingen te onderscheppen maar vindt natuurlijk niks. Net zoals op vele andere plaatsen in het land worden ook te Duffel en Blauwenhoek de reclameborden voor cichorei van het merk Pacha afgerukt en vernield omdat er naar het schijnt boodschappen voor vijandelijke spionnen zouden achter zitten.

In Duffel heerst de algehele verwarring. Artilleriecolonnes trekken naar het westen en heel wat militairen zijn ervan overtuigd dat de vijand hen op de hielen zit. De plaatselijke bevolking is grotendeels gevlucht. De Grenadiers betrekken de leegstaande woningen en maken her en der schietgaten in de muren.

Tijdens de namiddag worden de nodige eenheden verplaatst van Duffel naar de eerste linie aan de ijzeren Cointet hekkens van de anti-tankmuur. De Grenadiers nemen stelling in op de uiterste noordflank van de georganiseerde K.W. Stelling en sturen ook gevechtsgroepen naar de buurt van het Fort van Koningshooikt en de Schans van Tallaart. Deze laatsten hebben geen zwaar geschut meer maar zijn tot infanteriesteunpunten uitgebouwd.

Er zijn in deze buurt bijna geen militaire veldwerken uitgevoerd en de Grenadiers moeten zich dan ook onmiddellijk aan het graven zetten. Tijdens de snelle aftocht van het Albertkanaal hebben echter heel wat fuseliers hun infanterieschopje weggesmeten. De werken vorderen dan ook bijzonder traag.

Bovendien moeten een aantal bunkers van de K.W. Stelling opengebroken worden omdat niemand weet waar de sleutels zijn.
14mei.jpg
t_kw.jpg
1Gr_Chauffeurs_Vrachtwagen.jpg
Chauffeurs van de Grenadiers (1938).
Om 03u00 wordt het bevel gegeven om de ijzeren Cointet hekkens van de anti-tankmuur definitief te vergrendelen. Het 1Gr bewaakt de K.W. Stelling en wacht de vijand af.

Vanaf 05u00 duiken de eerste Duitse patrouilles op aan de overkant van de K.W. Stelling. De Grenadiers worden af en toe onder vuur genomen en riposteren met hun C47 anti-tankkanonnen.

Het 1Gr stuurt enkele patrouilles uit naar de overkant van de anti-tankmuur om de precieze sterkte en posities van de vijand na te gaan. De Luftwaffe is bijzonder actief boven het gebied. De Belgische en Duitse artillerie duelleren sporadisch.
15mei.jpg
t_kw.jpg
Tijdens de nacht van 14 op 15 mei is er af en toe mitrailleurvuur te horen en worden regelmatig lichtkogels afgeschoten. Verder gebeurt er niets bijzonders.

Rondom 10u00 herneemt het artillerievuur aan beide zijden van de K.W. Stelling. Ook de forten rond Antwerpen schieten in actie en vanuit Koningshooikt en Tallaart wordt regelmatig gevuurd met de zware mitrailleurs. Het komt evenwel niet tot een vijandelijke aanval.

Na het vallen van de duisternis opent de tweede linie van het 1Gr per vergissing het vuur op een bevoorradingscolonne van het naburige 9Li. Er valt een dode en verschillende gewonden.
16mei.jpg
t_kw.jpg
Het regiment stuurt opnieuw enkele nachtelijke patrouilles uit die melden dat de invaller nu talrijke versterkingen samenbrengt in het ruime gebied voor de K.W. Stelling. Zodra het licht wordt, hernemen de artillerieduels. Het over- en weer vuren wordt die dag bijzonder stevig. Verder wordt er nog steeds geen contact gemaakt met de vijandelijke infanterie.

Tijdens de vooravond krijgen de Grenadiers het bevel om bij nacht terug te trekken naar het Kanaal Gent-Terneuzen. Vanaf 20u00 verlaten de eenheden hun stellingen. De achterhoeden blijven nog enkele uren op post en kunnen waarnemen hoe de vijand met snijbranders en zware hamers de Cointet hekkens tracht te openen. Er wordt niet gevuurd om de aandacht van de Duitsers niet te trekken.

De aftocht vanuit Duffel zal twee dagen duren.
17mei.jpg
t_onderweg.jpg
Tijdens de nacht van 16 op 17 mei steekt het regiment de Dijle over ten noorden van Mechelen en richt zich vervolgens op Breendonk om aldaar het Kanaal van Willebroek over te steken. Het dorp Breendonk wordt rond 07u00 bereikt. Het regiment steekt de waterweg over en houdt halt op de westelijk oever.

In kleine groepjes duikt de vijand al snel op aan de oostelijke oever en hier en daar wordt sporadisch geweervuur waargenomen. Commandant Dutordoir van het Iste bataljon raakt ongelukkig getroffen bij deze beperkte schermutselingen en overlijdt. Commandant Kaackenbeek neemt het commando van het bataljon over.

Na 21u00 wordt verder gemarcheerd naar Dendermonde en vervolgens naar Zele.
18mei.jpg
t_onderweg.jpg
Het regiment wacht af te Zele en wordt vanaf 14u00 met autobussen opgehaald en naar het Kanaal Gent-Terneuzen gebracht. De manschappen installeren zich vanaf 17u00 in hun nieuwe kantonnementen te Triest nabij Zelzate.
19mei.jpg
t_gentterneuzen.jpg
De Belgische verdedigingslinie aan het Kanaal Gent-Terneuzen neemt haar definitieve vorm aan. In het noorden bewaakt de 1ste cavaleriedivisie de sector rond Terneuzen. In het centrum ligt het Vde legerkorps met de 17de en 6de infanteriedivisies. Het zuidelijke deel van het kanaal is voor rekening van het IIde legerkorps met de 13de en 11de infanteriedivisies.

De Grenadiers worden om 20u00 naar de kanaaloever gestuurd om stellingen in te nemen en werken aan uitbouw van hun nieuwe verdedigingslinie te Sas van Gent. Het IIIde bataljon gaat even ten noorden van Sas-van-Gent op de linkerflank. Het IIde bataljon neemt vanaf de zuidrand van het stadje de rechterflank in. Het Iste bataljon bemant het tweede echelon.
20mei.jpg
t_gentterneuzen.jpg
Het 1Gr wacht de vijand af aan het Kanaal Gent-Terneuzen. Tijdens de avond vernietigt de genie de brug van Zelzate. Nog reeds tijdens de nacht valt het eerste artillerievuur neer op de stellingen van de Grenadiers en wordt het duidelijk dat de Duitsers de oostelijke kanaaloever naderen.
21mei.jpg
t_gentterneuzen.jpg
De vijand bereikt het Kanaal Gent-Terneuzen en onderneemt enkele pogingen om de waterloop over te steken. Vuurgevechten breken uit te Sas van Gent, de Grenadiers houden de vijand af. De Duitsers dringen niet aan en steken het kanaal niet over, maar besluiten te wachten en een nieuwe poging te ondernemen op 23 mei.
22mei.jpg
t_gentterneuzen.jpg
Tijdens de nacht van 21 op 22 mei beslist het Groot Hoofdkwartier om de lijn Terneuzen-Gent-Oudenaarde te verlaten en binnen twee dagen op nieuwe stellingen te staan aan het Leopoldkanaal, het Afleidingskanaal van de Leie en de Leie zelf. De 6de Infanteriedivisie zal naar het Afleidingskanaal gestuurd worden. Het in reserve gegane 9Li zal de divisie terug vervoegen.

Het regiment blijft nog de ganse dag op post aan het Kanaal Gent-Terneuzen en verdedigt nog steeds de ondersector Sas van Gent. Rond 04u30 wordt een patrouille uitgestuurd naar Westdorpe onder leiding van adjudant Decleve. Het detachement van een tiental manschappen slaagt er in om onder Duits geweervuur het kanaal over te steken en te vorderen in de richting van het Nederlandse dorp. De verkenners bereiken de rand van Westdorpe na een bijzonder voorzichtige nadering vanuit Zelzate. De verkenning wordt verstoord wanneer rond 09u30 de kerktoren van Zelzate opgeblazen wordt. Het detachement wil de weg naar Axel aftasten, maar besluit de opdracht op te geven wanneer een voertuigcolonne waargenomen wordt in de richting van Zuidddorpe. Ook patrouilles van het 9Li bevinden zich op de oostelijke oever.

Later die middag arriveren de Duitsers in steeds grotere getale aan de kanaaloever. Het wordt duidelijk dat weldra een nieuwe aanval zal volgen. Er wordt flink over en weer geschoten door de artillerie-eenheden van de beide legers. De Belgische infanteristen maken intens gebruik van hun C47 kanonnen en DBT granaatwerpers om de vijand onder vuur te houden. De mortieren van de 15de compagnie nemen onder meer de zuidrand van Westdorp onder vuur.

De Grenadiers worden tijdens de avond afgelost door het 2de Regiment Carabiniers-Cyclisten en begeven zich naar het Afleidingskanaal van de Leie. De marsroute loopt van Sas van Gent naar Assenede, Bassevelde, Kaprijke en Eeklo tot in Balgerhoeke. De mars zal de ganse nacht en ook nog deels te volgende ochtend in beslag nemen.
23mei.jpg
t_afleidingskanaal.jpg
Balgerhoeke_Stuwbrug.jpg
De stuwbrug te Balgerhoeke was gebouwd op een stuwdam die het waterpeil op het kanaal regelde en kon daarom niet door de genie vernield worden. Het waterpeil diende behouden te worden om de verdedigingswaarde van de waterloop te optimaliseren.
De eerste Grenadiers komen rond 07u00 aan in de ondersector Balgerhoeke. De te verdedigen zone telt maar liefst drie belangrijke bruggen over het Afleidingskanaal van de Leie: de wegbrug van de grote baan Gent-Brugge, de spoorbrug van de lijn Gent-Maldegem en de brug over de sluis en het stuw op het kanaal. Twee grote wegen lopen recht naar het kanaal: de nieuwe rijksweg Gent-Brugge en de oude steenweg Eeklo-Brugge.

De troepen worden binnen dit gebied ontplooid:
  • het Iste bataljon bezet het eerste echelon op het noordelijk kwartier, nabij de stuwbrug en de spoorwegbrug; de oostelijke toegang tot de stuwbrug wordt afgegrendeld door twee pelotons fuseliers versterkt met een C47 antitankkanon
  • het IIIde bataljon neemt het zuidelijk kwartier van het eerste echelon in, rond de belangrijke brug over de N9; één peloton fuseliers en een C47 anti-tankkanon worden uitgezet op de oostelijke toegang tot de brug
  • het IIde bataljon bezet het tweede echelon
  • ook het peloton verkenners van Luitenant Pochet blijft eveneens op de oostelijke oever van het kanaal en wordt ontplooid in de bosjes op de Galgenakker ten westen van Eeklo

De laatste achterblijvers van het regiment passeren Eeklo rond het middaguur en zijn pas rond 15u00 op de nieuwe stellingen.

De bruggen langsheen het kanaal worden die dag ondermijnd, maar de stuwbrug te Balgerhoeke blijft onaangeroerd om het waterpeil op het kanaal niet te laten dalen. De Grenadiers verwachten dan ook dat de vijand hier een poging zal wagen om aan de overkant te komen en versterken zo snel mogelijk de ganse linie. De genie legt twee mijnstoppen aan op de toegangswegen naar de stuwbrug.

Het 1Gr wordt tijdens de dag versterkt met de volledige Compagnie C47 van de 6de Infanteriedivisie .

Tot laat in de avond trekken de colonnes van de eenheden van het Cavaleriekorps en het 13A door Balgerhoeke bij hun aftocht van het Kanaal Gent-Terneuzen.
24mei.jpg
t_afleidingskanaal.jpg
Tijdens de nacht van 23 op 24 mei hebben de laatste Belgen het Kanaal Gent-Terneuzen verlaten. Om 03u00 dendert de laatste trein uit Eeklo over de spoorbrug. De Duitsers steken snel het Kanaal Gent-Terneuzen over en achtervolgen de Belgen tot aan de volgende linie langsheen het Afleidingskanaal. Tijdens dezelfe nacht wordt het 9Li uit de 6e Infanteriedivisie gehaald en onmiddellijk naar de Leie gestuurd waar men versterking nodig heeft.

Die ochtend worden de bruggen te Balgerhoeke opgeblazen. Eeklo wordt rond het middaguur ingenomen door de vijand.

Later op de dag breken de eerste gevechten uit rond Balgerhoeke, maar de Grenadiers houden stand. Luitenant De Heu van de tweede compagnie wordt dodelijk geraakt en opgevolgd door Luitenant de Romrée de Vichenet. Ook Luitenant De Lannay sneuvelt. Onderluitenant De Vriendt wordt bij een patrouille op de oostelijke oever samen met enkele manschappen gevangen genomen.

De grenadiers melden dat rondom 21u00 de Belgische artillerie in actie gekomen is.
25mei.jpg
t_afleidingskanaal.jpg
De voormiddag verloopt relatief rustig.

De legerleiding besluit dat het 1Gr dringend het 9Li achterna moet en wil het regiment laten vertrekken naar de streek van Roeselare. De vijand is nabij Kortrijk over de Leie geraakt en dreigt door te breken. Van de 6de infanteriedivisie blijft nu alleen het 1C over aan het Afleidingskanaal. Zowel het 9Li als het 1Gr worden nabij Balgerhoeke vervangen door het 7de Jagers te Voet en de rest van de weinige troepen die de 18de infanteriedivisie nog rest.

Rond 19u00 verlaten de Grenadiers de frontlinie om zich te Kleit te hergroeperen met het oog op de komende verplaatsing.
26mei.jpg
t_leie.jpg
Tijdens de tweede helft van de nacht wordt het regiment met vrachtwagens vervoerd van Kleit naar het gehucht Tasse op de grens van Roeselare en Aardooie.

Het 1Gr marcheert vervolgens naar de stad en neemt posities in net ten zuiden van het centrum nabij Rumbeke. De Belgen hebben getracht een anti-tankhindernis op te werpen door zo'n 2.000 spoorwegwagons op de lijn Ieper-Roeselare te plaatsen, maar die versperring is zwak verdedigd en kan de Duitse infanterie niet tegenhouden.

De opdracht van de Grenadiers is het in plaats stellen van een ontvangststelling met alle bataljons in lijn om alzo de Belgen te dekken die zich op een grote boog van Izegem tot Dadizele in contact met de Duitsers bevinden en zich naar Roeselare trachten terug te plooien.
27mei.jpg
t_leie.jpg
Tijdens de nacht van 26 op 27 mei bereiken de Jagers te Voet van de 10de Infanteriedivisie de ontvangststelling van het 1Gr. De Grenadiers nemen vervolgens hun definitieve gevechtsposities in:

  • het IIde bataljon bezet het tweede echelon van de nieuwe stelling met van west naar oost:
    • de 7Cie op het onderkwartier rond "Y Meiboom", de splitsing van de spoorlijn 65 Roeselare-Menen en spoorlijn 64 Roeselare-Ieper
    • de 8Cie in de wijk Sint-Elooi, langsheen de huidige Sint-Elooistraat
    • de 9Cie rondom de Rumbeeksesteenweg tot aan spoorlijn 66 Roeselare-Kortrijk
  • het Iste bataljon op de linkerflank van de frontlinie met:
    • de 1Cie op links, ten zuiden van de dorpskern van Rumbeke
    • de 2Cie op rechts, naar de gronden van het Kasteel van Rumbeke toe
    • de 3Cie in steun achter deze beide compagnies
  • het IIde bataljon op de rechterflank van de frontlinie met:
    • de 10Cie op links
    • de 9Cie op rechts, ten oosten van de spoorlijn 65 Roeselare-Menen en ten noorden van het gehucht Bergmolen
    • de 11de Cie in steun achter deze beide compagnies, rondom de wijk Kasteelhoek

De Duitse artillerie opent reeds vanaf ongeveer 05u00 het vuur op de ondersector van de Grenadiers. Enkele uren laten breken de eerste schermutselingen wanneer de vijandelijke voorhoedes contact maken met de voorste linies.

Rond het middaguur melden de Grenadiers hevige gevechten aan het Kasteel van Rumbeke. De Grenadiers verdedigen zich hardnekkig tegen de aanvallen van de Duitse 19de infanteriedivisie die met hun 59ste en 74ste infanterieregimenten naar Roeselare tracht door te stoten. De Grenadiers kunnen met hun mitrailleurs en DBT granaatwerpers en voldoende dicht vuur aanleggen om de Duitsers de verdere opmars gedurende enige tijd te ontzeggen. Bovendien levert de Belgische artillerie bijzonder effectieve vuursteun. Ook de beide pelotons mortieren van de 15de compagnie ondersteunen de troepen in eerste linie en vuren die dag een honderdtal mortierbommen per vuurmond af.

De vijandelijke artillerie riposteert en kan enkele detachementen van het 1Gr tot een gedeeltelijke teugtocht dwingen. De geviseerde manschappen moeten hun stellingen verlaten en worden daarbij onder vuur genomen door de vijandelijke infanterie. Rondom 19u00 willen de Duitsers hun aanval versterken met bijkomend artillerievuur maar slagen er niet in om tijdig het nodige geschut in stelling te brengen. Enkele uren later valt de duisternis en zijn de Grenadiers nog op post. Het regiment is bijzonder veel militairen verloren door het aanhoudende artillerievuur.

Rond 21u00 krijgt het regiment het bevel om zijn stellingen te verlaten. Het contact met de vijand wordt bijzonder snel verbroken een een goed uur later zijn de meeste detachementen reeds op weg naar het noorden.
28mei.jpg
t_leie.jpg
1GR_Krijgsgevangen_Grenadiers_Rumbeke.jpg
Krijgsgevangen Grenadiers worden onder Duitse bewaking afgevoerd te Roeselare.
In de nacht van 27 op 28 mei krijgen de Grenadiers het bevel terug te trekken naar het centrum en de zuidoost rand van Roeselare om de stadskern te verdedigen.

Zodra de eerste detachementen aankomen, wordt gestart met het uitvoeren van de nodige veldwerken om schuttersputjes en steunpunten aan te leggen.

De laatste colonnes van het regiment zijn nog onderweg naar hun nieuwe stellingen wanneer rond 06u00 het nieuws van de overgave vernomen wordt.

De grenadiers ontvangen het bevel van de 10de Infanteriedivisie om kantonnementen in te nemen aan de zuidrand van Roeselare, in de wijken Sint-Elooi, Vijfwegen, Bergmolen en Kasteelhoek.

De manschappen worden van hier uit afgeleid naar de krijgsgevangenschap.

Register van Gesneuvelden

Onbekend

BECKERS

René, A.T.

Lt



18/07/1908

Elsene

19/05

Maastricht (NL)


8/II

BETRAL

Joseph

Sdt
Mil


06/12/1921

Anderlecht

28/05

Pittem

Gewond 27/5 te Rumbeke
Onbekend

BEUTELS

Etienne, G.

Sdt
Mil


18/10/1919

Kampenhout

28/05

Roeselare

Gewond 27/5 te Rumbeke
8/II

BERELIE

Louis

OLt
Res


04/02/1914

Sint-Joost-ten-Node

13/05

Leuven

Zelfmoord
Onbekend

BOON

Pierre, J.

Sdt
Mil


27/02/1907

Halle

02/06

Roeselare


6/II

CHARLIER

Marcel, A.G.

Sdt
Mil


?

?

27/05

Roeselare

Gedood door artillerievuur
Onbekend

DE CUYPER

Joseph, R.

Sdt
Mil


06/10/1919

Sint-Martens-Bodegem

01/06

Brussel

Gewond 27/5 te Rumbeke
9/III

DE JONGHE

Marcel, M.

Sdt
Mil


11/09/1916

Wevelgem

16/05

Koningshooikt


13/IV

DE NEEF

Andreas

Sdt
Mil


29/06/1919

Pamel

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
2/I

DE HEU

Jules, L.

Lt
Act


13/03/1914

Vorst

24/05

Adegem


Staf/IV

DE LANNAY

Roger, F.H.

OLt
Res


06/10/1914

Brussel

24/05

Adegem


Onbekend

DE ROECK

Frans

Sdt
Mil


09/11/1917

Bambrugge

26/05

Torhout


2/I

DE SCHRYVER

Joseph, S.

Sdt
Mil


04/10/1918

Aalst

19/05

Aalst


2/I

DEWEWERRE

Emiel

Sdt
Mil
37

24/11/1917

Gent

27/05

Rumbeke


10/III

D'HOY

Jozef, P.

Kpl



15/01/1918

Dendermonde

29/05

Oudenaarde

Gewond 27/5 te Rumbeke
7/II

DIERICKX

Jean, J.M.

Kpl



?

Kinshasa (CO)

26/05

Sint-Andries

Overleden hospitaal Abdij Zevenkerken
14/IV

DOMARY

Paul, C.F.

Sgt



12/05/1919

Mechelen

25/05

Adegem


Staf/I

DUTORDOIR

Paul, S.J.

Cdt



2/01/1892

Gent

17/05

Tisselt


7/II

FATERMANS

Jan, F.

Sdt
Mil


16/10/1919

Grimbergen

16/05

Koningshooikt


2/I

FREMAULT

André, R.C.

Sdt
Mil


10/07/1917

Houtem

25/06

Brugge


11/III

GOOSSENS

Albert, E.

Sgt



21/10/1916

Temse

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
Staf

GOYENS

Arthur, M.

Sdt
Mil


11/02/1914

Neerheylissem

25/05

Balgerhoeke

Peloton Verkenners
11/III

GHIJSELINCK

Adolf

Sdt
Mil
38

10/09/1918

Nazareth

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
13/IV

HOUGAERTS

Joseph, L.P.

Sgt



28/04/1918

Tongeren

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
2/I

KLEBANCK

Henri, J.E.

Sgt



25/03/1913

Sint-Gillis

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
14/IV

LAFOURT

Charles, A.

Sdt
Mil


03/08/1919

Zandbergen

28/05

Roeselare

Gewond 27/5 te Rumbeke
6/II

LAUWERS

Antoon, R.A.

Sdt
Mil


23/05/1916

Overijse

11/05

Elsene


1/I

LEBAQ

Georges, J.

Sdt
Mil
38

13/09/1919

Brussel

28/05

Zarren

Gewond 27/5 te Rumbeke
8/II

LEFEBVRE

Valère, M.

Sdt
Mil


03/08/1916

Roesbrugge

27/05

Rumbeke


2/I

LUYPAERT

Petrus, F.

Kpl



14/06/1917

Merchtem

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
10/III

MACHTELINCKX

Petrus

Sdt
Mil


13/05/1916

Denderwindeke

04/06

Brugge

Gewond 27/5 te Rumbeke
11/III

MERTENS

Jean-Baptist

Sdt
Mil


30/12/1919

Anderlecht

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
Onbekend

MICHIELS

Arthur, J.

Sdt
Mil


08/05/1918

Wachtebeke

25/05

Adegem


7/II

MINNE

Alphonse, H.R.

Sdt
Mil


25/03/1916

Laken

26/05

Oekene


1/I

PELEMAN

Albrecht, L.

Sdt
Mil


05/01/1916

De Klinge

25/05

Adegem


4/I

PHILIPS

Ghislain, H.

Sdt
Mil


14/12/1917

Zoutleeuw

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
Onbekend

PICKE

August

Sdt
Mil


09/05/1920

Sint-Pieters-

01/06

Buizingen


Onbekend

PROVOST

Marcel, G.V.

Sdt
Mil


16/03/1917

Ronse

11/05

Averbode

Overleden aan zijn verwondingen in Ambulance van de 6Div
14/IV

PUTTEMANS

Henri

Sdt
Mil


01/04/1920

Vilvoorde

31/05

Brugge

Gewond 27/5 te Rumbeke
2/I

ROBIJN

Oswald

Kpl
38


20/01/1918

Eksaarde

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
Onbekend

ROCHETTE

Ferdinand, F.

Sdt
Mil


06/04/1919

Asse

11/05

Kwaadmechelen

Gedood bij vernieling brug Kwaadmechelen.
10/III

ROYAUX

Arthur, A.J.

Lt



04/06/1915

Dinant

31/05

Brugge

Gewond 27/05 te Rumbeke
6/II

RYPENS

Jean, J.

Sdt
Mil


03/10/1917

Schaarbeek

27/05

Roeselare


11/III

SAERENS

Joseph

Sdt
Mil


13/05/1920

Lebbeke

30/05

Brugge

Gewond 27/05 te Rumbeke
8/II

TAES

Petrus, J.

Sdt
Mil


30/03/1920

Binkom

21/05

Sas van Gent (NL)

Gedood bij opstellen mitrailleur in brugwachtershuis
7/II

TURNER

Guillaume

Sdt
Mil


13/08/1907

Roux

26/05

Oekene


11/III

VAN ENGELANT

Edouard

Sdt
Mil


30/07/1919

Vilvoorde

29/05

Brugge

Gewond 27/05 te Rumbeke
2/I

VANGHELUWE

Marcel, André

Sdt
Mil


29/06/1916

Ecos (F)

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
4/I

VAN GOETSENHOVEN

Arthur

Sdt
Mil


29/05/1918

Pont-du-Château (F)

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
12/III

VAN PAPEGHEM

Victor, K.

Sdt
Mil


28/01/1920

Sint-Pieters-Leeuw

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
10/III

VAN RAMPELBERGH

Omer, D.

Sdt
Mil


12/11/1919

Ninove

27/05

Rumbeke

Gedood door geweervuur
1/I

VAN ROSSUM

Joseph, J.P.

Kpl



17/07/1918

Dworp

12/05

Leuven


12/III

VANDEKERKHOVE

Joseph, A.

Kpl



09/03/1913

Meulebeke

11/05

Aarschot


9/III

VANDEN BOGAERT

Albert

OLt



02/07/1916

Terhulpen

16/05

Koningshooikt


12/III

VANDENBRANDEN

Joseph, C.

Kpl



24/10/1919

Anderlecht

28/05

Brugge

Gewond 27/05 te Rumbeke
11/III

VANDER MOTTEN

Alfons, J.

Sdt
Mil


09/07/1919

Halle

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
14/IV

VANDEWIELE

Achiel, R.E.

Sdt
Mil


22/07/1918

Kwaremont

24/05

Sint-Andries

Overleden hospitaal Abdij Zevenkerken
1/I

VANDIST

Petrus, J.

Sdt
Mil


14/08/1918

Meerbeke

15/05

Brugge


3/I

VANWYNSBERGHE

Georges, A.

Sgt



17/01/1918

Harelbeke

25/05

Adegem


4/I

VERHASSELT

Leon, F.

Sdt
Mil


04/01/1917

Wemmel

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
3/I

VERHELST

Oscar, J.L.

Sdt
Mil


09/12/1915

Lokeren

23/05

Adegem


9/III

VERPEUT

Juliaan

Sdt
Mil
38

05/10/1918

Wemmel

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
2/I

VERROKEN

Kamiel, J.A.

Sdt
Mil


14/10/1918

Berchem

10/05

Aalst


2/I

VERSCHRAEGEN

Valère, D.

Sdt
Mil


30/06/1919

Overmere

27/05

Rumbeke


2/I

VERSTRAETEN

Raymond

Sdt
Mil


10/02/1918

Aalst

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
14/IV

VIERENDEEL

Georges

Sdt
Mil


10/08/1919

Geraardsbergen

28/05

Bavikhove


Onbekend

VRANCKEN

Jean, J.

Sgt
Mil
39

06/09/1919

Mechelen-Bovelingen

31/05

Brugge

Gewond 27/05 te Rumbeke
2/I

WOLLAERT

René, R.

Sgt
Mil
37

06/04/1917

Gentbrugge

27/05

Rumbeke

Gedood door artillerievuur
Bovenstaande lijst werd opgemaakt aan de hand van het bestand der gesneuvelden van de Achttiendaagse Veldtocht van het Centrum voor Historische Documentatie van Defensie, aangevuld met zorgvuldig getoetste gegevens uit personeelsdossiers van de Sectie Administratieve Expertise - Ondersectie Notariaat van Defensie, het steekkaartenbestand van het IV-NIOOO en enkele overlijdensakten op bel-memorial.org. Meer informatie over het bestand der gesneuvelden vindt U op de pagina Aanpak en Achtergrond. Geverifieerde aanvullingen en correcties bij deze lijst zijn van harte welkom op 18daagseveldtocht@gmail.com
1Gr_Lt_De_Heu.jpg
1Gr_Olt_De_Lannay.jpg
1Gr_Sdt_Goyens.JPG
1Gr_Adjt_Janssens.jpg
Lt De Heu
OLt De Lannay
Sdt Goyens
Adjt Janssens
1Gr_Sdt_Luypaert.jpg
1Gr_Sdt_Michiels.jpg
1Gr_Sdt_Peleman.jpg
1Gr_Sdt_Joseph_Saerens.jpg
Sdt Luypaert
Sdt Michiels
Sdt Peleman
Sdt Saerens
1Gr_Sdt_Vangheluwe.JPG
1Gr_Kpl_Van_Rossum.jpg
1Gr_Sdt_Vanwynsberghe.jpg
1Gr_Sdt_Verhelst.jpg
Sdt Vangheluwe
Kpl Van Rossum
Sgt Vanwynsberghe
Sdt Verhelst
1Gr_Sdt_Verschraegen.jpg



Sdt Verschraegen



Bibliografie en Bronnen

Dagboek Adjudant KROLt Bernard Decleve
Verslag Kapitein A. Haas